Pięć gatunków, które od 2 stycznia 2026 przestały być zwierzyną łowną
Drugiego stycznia 2026 roku lista zwierząt łownych w Polsce skróciła się o pięć pozycji. Z wykazu ptaków wypadły jarząbek, głowienka, czernica, słonka i łyska.
Zmianę wprowadziło rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z 22 września 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 1286), które uchyliło pięć liter w wykazie. Brzmi to jak drobna korekta redakcyjna. W praktyce jest to jedna z tych zmian, przez które kandydat uczący się ze starszego opracowania odpowiada źle na pytanie, które jeszcze rok temu miało inną odpowiedź.
Pułapka: tabela okresów polowań nadal je wymienia
Tu zaczyna się rzecz, która myli najbardziej. Skreślenia dokonano w rozporządzeniu o liście gatunków zwierząt łownych. Osobnym aktem są okresy polowań — i tam te gatunki wciąż figurują, z datami rozpoczęcia i zakończenia sezonu.
Kandydat, który otworzy tabelę okresów polowań, zobaczy więc słonkę z terminem polowania. I wyciągnie wniosek, że polować wolno. Nie wolno. Przepis o okresie polowania na gatunek, który nie jest już zwierzyną, jest przepisem martwym — nie ma czego dotyczyć.
Skoro nie są chronione, to co im właściwie grozi
Najczęstsze nieporozumienie brzmi tak: skoro tych pięciu gatunków nie wpisano do wykazów gatunków chronionych, to znaczy, że nie są chronione, a skoro nie są chronione, to można na nie polować. Rozumowanie wygląda logicznie i jest fałszywe.
Zakaz zabijania zwierząt wynika z ustawy o ochronie zwierząt i jest zasadą ogólną. Polowanie jest od tej zasady wyjątkiem — a wyjątek obejmuje wyłącznie zwierzynę łowną. Gdy gatunek wypada z listy, znika podstawa wyjątku i wraca zasada ogólna. Nie trzeba go dopisywać do żadnego wykazu ochronnego, żeby strzał był bezprawny.
Dlaczego to akurat te pięć
Wszystkie pięć to gatunki, których stan populacji budził od lat wątpliwości. Słonka i jarząbek to ptaki lasów, trudne do policzenia i wrażliwe na zmiany siedliskowe. Głowienka i czernica to kaczki nurkujące, których liczebność w Europie spada od dekad. Łyska bywa uznawana za pospolitą, ale i jej trend jest ujemny.
Z punktu widzenia egzaminu powód nie ma znaczenia. Znaczenie ma to, że to pytanie niemal na pewno pojawi się w najbliższych sesjach, bo komisje lubią zmiany świeże — odróżniają kandydata, który uczył się z aktualnego materiału, od tego, który dostał od kolegi skrypt sprzed dwóch lat.
Jak sprawdzić, czy Twoje materiały są aktualne
Najprostszy test: otwórz swój skrypt albo bazę pytań i poszukaj słonki. Jeśli występuje jako zwierzyna łowna z okresem polowania i nikt tego nie opatrzył ostrzeżeniem, materiał jest nieaktualny co najmniej od stycznia 2026.
W naszym kursie te pięć gatunków ma osobną grupę w atlasie i osobne ostrzeżenie w wykładzie — bo dopóki zmiana jest świeża, jest jednocześnie najczęściej sprawdzana i najczęściej mylona.
Uczymy się z przepisów w brzmieniu na dziś
Śledzimy Dziennik Ustaw i aktualizujemy kurs. Datę ostatniego sprawdzenia widzisz na pasku u góry każdej strony.
Najczęstsze pytania
Które gatunki skreślono z listy zwierząt łownych w 2026 roku?
Jarząbek, głowienka, czernica, słonka i łyska — od 2 stycznia 2026 r.
Czy te gatunki są teraz chronione?
Nie wpisano ich do wykazów gatunków chronionych, ale przestały być zwierzyną łowną, więc polować na nie nie wolno.
Dlaczego tabela okresów polowań nadal je wymienia?
Bo skreślenia dokonano w rozporządzeniu o liście gatunków łownych, a przepisy o okresach polowań nie zostały jednocześnie oczyszczone. To przepisy martwe.